Share
Sejm i Senat przyjęli ustawę rozszerzającą kompetencje Państwowej Inspekcji Pracy, która obecnie czeka na podpis Prezydenta. Celem ustawy jest skuteczniejsza walka z nadużyciami przy korzystaniu z umów cywilnoprawnych, w sytuacjach gdy w świetle art. 22 Kodeksu pracy powinna być zawarta umowa o pracę.
Najważniejsze zmiany:
- Stwierdzenie istnienia stosunku pracy decyzją administracyjną – okręgowy inspektor pracy będzie mógł wydać decyzję uznającą, że między stronami istnieje umowa o pracę, mimo zawarcia umowy cywilnoprawnej. W decyzji inspektor określi m.in. strony, rodzaj umowy, datę nawiązania stosunku pracy (co do zasady będzie to data wydania decyzji), rodzaj pracy, miejsce pracy, wymiar czasu pracy oraz wynagrodzenie.
- Obowiązkowy etap „polecenia usunięcia naruszeń” – inspektor najpierw wyda polecenie usunięcia naruszeń (np. zawarcie umowy o pracę lub zmianę sposobu wykonywania umowy), a dopiero niewykonanie polecenia będzie powodem wydania decyzji stwierdzającej istnienie stosunku pracy.
- Brak rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji – w odróżnieniu od wcześniejszych projektów, decyzje nie będą z automatu opatrzone rygorem natychmiastowej wykonalności, ale są przewidziane wyjątki.
- Możliwość zdalnych kontroli oraz szersza wymiana danych – PIP będzie mogła prowadzić kontrole zdalnie i korzystać z informacji ZUS i KAS.
- Wniosek o interpretację do Głównego Inspektora Pracy – pracodawcy będą mogli występować o interpretacje indywidualne w sprawach dotyczących zatrudnienia. Jest to narzędzie prewencyjne działające podobnie do interpretacji podatkowych czy składkowych.
- Powództwo o ustalenie – jeśli według inspektora istnieje konieczność ustalenia stosunku wstecznie, wówczas może wnieść powództwo o ustalenie stosunku pracy.
- Skutki finansowe dla pracodawców w razie reklasyfikacji – reklasyfikacja może oznaczać konieczność zapłaty pełnych składek ZUS oraz podatku, a w trybie powództwa o ustalenie stosunku pracy – konieczność zapłaty zaległych składek i podatku za okres nawet kilku lat wstecz.
Co powinni zrobić pracodawcy już teraz?
|
W ramach wsparcia w tym obszarze eksperci DZP z Praktyki Prawa Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przygotowują i przeprowadzają audyty umów oraz badają faktyczny sposób wykonywania umów cywilnoprawnych, wskazując ryzyka i możliwe opcje ich minimalizowania. Prowadzą również szkolenia, dzięki którym porządkują podejście do umów cywilnoprawnych, w tym stosowaną nomenklaturę, oraz przygotowują checklisty badania ryzyka i wytyczne na wypadek kontroli organów.
Justyna Tyc-Brzosko
Radca Prawny, Senior Associate
justyna.tyc@dzp.pl
